Meer meedoen voor cliëntenraden: evaluatieinstrument, checklist en 10 gouden regels

Onderzoek verricht naar medezeggenschap van cliënten in de gehandicaptenzorg (19-02-2014)

In het project ‘Méér meedoen!’ hebben het Gouverneur Kremers Centrum van het Maastricht Universitair Medisch Centrum+ en Koraal Groep de medezeggenschap van cliënten geëvalueerd. Het onderzoek was gericht op het overleg in en met cliëntenraden bij Koraal Groep en heeft drie praktische instrumenten opgeleverd waarmee cliëntenraden hun werkwijze en inbreng kunnen verbeteren.

Het samenwerkingsproject werd in 2011 gestart onder de naam ‘Empowerment en cliëntparticipatie m.b.t. beleid door en voor cliënten met een verstandelijke beperking’. Deze titel werd door cliënten omgedoopt tot ‘Méér meedoen!’. Het project heeft wetenschappelijk onderbouwde kennis opgeleverd over de ervaringen van cliënten zelf met medezeggenschap, over verbetering van medezeggenschap in cliëntenraden in de gehandicaptenzorg, en over manieren om methoden van medezeggenschap vanuit de ogen van de doelgroep te vergroten. Naast het eindrapport zijn drie praktische instrumenten ontwikkeld waarmee cliëntenraden hun werkwijze en inbreng kunnen verbeteren. Het betreft een evaluatie-instrument betreffende het functioneren van cliëntenraden, een checklist voor cliëntenraden met verbeter- en actiepunten en een richtlijn voor managers om optimaal profijt te trekken uit de adviezen van cliëntenraden. Het project werd gefinancierd door ZonMw en het VSB-fonds.

Zorginstellingen zijn wettelijk verplicht om een cliëntenraad in te stellen. De cliëntenraad vormt het wettelijk kader waarbinnen de medezeggenschap voor en door cliënten vorm krijgt. Medezeggenschap is belangrijk, vooral wanneer het gaat om onderwerpen die van direct belang zijn voor het dagelijks leven van cliënten. De cliëntenraden binnen instellingen die ondersteuning bieden aan mensen met een verstandelijke of meervoudige beperking, hebben een eigen dynamiek en kleuring vanwege de mogelijkheden en beperkingen van de doelgroep.

De volgende praktische tools zijn  te raadplegen:
Hoe gaat het in de cliëntenraad? Een evaluatie instrument betreffende het functioneren van cliëntenraden.
Kunnen we als cliëntenraad nog beter meedoen? Een checklist voor cliëntenraden met verbeter- en actiepunten.
Van medezeggenschap naar beleid. 10 gouden regels om optimaal profijt te trekken uit de adviezen van de cliëntenraad.

Het Gouverneur Kremers Centrum is een kenniscentrum voor onderzoek naar de zorg aan mensen met een verstandelijke handicap. Het doel van het GKC is het bevorderen, initiëren, uitvoeren en implementeren van onderzoek en onderwijs op het gebied van verstandelijke handicap ten einde de kwaliteit van bestaan van mensen met een verstandelijke handicap te bevorderen.